body {font-family: Arial, sans-serif;}
Ortaklığın Giderilmesi Davası: Hukuki Süreçler, Şartlar ve Dikkat Edilmesi Gerekenler
Ortakların elinde bulunan gayrimenkul malların ortak kullanımı zamanla sorunlara yol açabilir. Bu durumda başvurulan en etkili yollardan biri “ortaklığın giderilmesi davası”dır. Bu yazıda, söz konusu davanın detayları, süreci ve dikkat edilmesi gereken noktalar ele alınacaktır.
1. Ortaklığın Giderilmesi Davası Nedir?
Ortaklığın giderilmesi davası, bir veya birden fazla paydaşın talebi üzerine ortak mülkiyette ya da elbirliği mülkiyetinde bulunan bir malın bölünmesi veya satılması suretiyle ortaklığın sona erdirilmesini amaçlayan bir hukuki süreçtir. İzale-i şuyu, bu sürecin diğer bir adıdır ve Türk Medeni Kanunu’nun 698. maddesi ve devamında düzenlenmiştir.
2. Hangi Hallerde Ortaklığın Giderilmesi Davası Açılabilir?
Ortak mülkiyet, bir mal üzerinde birden fazla kişinin pay sahibi olduğu mülkiyet türüdür. Elbirliği mülkiyeti ise, ortakların paylarının hesaplanmadığı, malların tek bir mülk olarak kabul edildiği bir mülkiyet türüdür. Paydaşlar arası anlaşmazlıklar, taşınmazın ortak kullanılmasına engel olan durumlar, zorunlu satış ve paylaşım ihtiyacı gibi sebeplerle ortaklığın giderilmesi davası açılabilir.
3. Davayı Kimler Açabilir ve Davalı Kim Olur?
Davayı açma hakkına sahip kişiler ortak mülkiyet veya elbirliği mülkiyetindeki paydaşlardır. Ortaklığın giderilmesini isteyen hissedarın, ilgili taşınmaz üzerinde pay sahibi olması gerekir. Davalı olarak ise diğer tüm paydaşlar gösterilir ve bu şahıslar dava süresince yasal prosedürlere uygun biçimde hareket ederler.
4. Ortaklığın Giderilmesi Davasında Uygulanan Yöntemler
- Aynen Taksim: Taşınmazın bölünerek her bir paydaşa düşecek şekilde paylaşılmasıdır. Bu yöntem, taşınmazın bölünmeye uygun olması halinde uygulanabilir.
- Satış Suretiyle Taksim: Taşınmazın icra yoluyla satılması ve satış bedelinin paydaşlar arasında bölüştürülmesi yöntemidir.
- İcra Yoluyla Satış: Mahkeme kararıyla, taşınmazın satışa çıkarılması ve elde edilen gelirin paylaşılması sürecidir.
5. Ortaklığın Giderilmesi Davası Süreci Nasıl İşler?
Dava, Sulh Hukuk Mahkemesi’nde açılır. Süreç, ilgili tapu kaydı ve bilirkişi incelemeleriyle başlar. Mahkeme, taşınmazın aynen taksimine veya satış suretiyle taksimine karar verir. Taşınmazın satışa çıkarılması ve satıştan elde edilen gelirin dağıtılması ise icra yoluyla gerçekleştirilir.
6. Davanın Süresi, Maliyeti ve Tarafların Hakları
Ortaklığın giderilmesi davaları, uzman bilirkişilerin incelemesi ve mahkemenin iş yüküne bağlı olarak değişiklik göstermekle birlikte genellikle birkaç ay sürebilir. Harç ve masraflar, davacı veya tüm paydaşlar arasında paylaşılabilir. Avukat tutma, hukuki süreçte avantaj sağlayabilirken, mahkeme masrafları ve bilirkişi ücretleri hakkında bilgi edinmek önemlidir.
7. Sıkça Karşılaşılan Sorular ve Uygulamada Dikkat Edilmesi Gerekenler
- Tek taraflı olarak ortaklık sonlandırılabilir mi?
- Diğer paydaş rıza göstermezse ne olur?
- Yabancı yatırımlar ve paydaşlık durumları nasıl değerlendirilir?
- Gayrimenkul paylaşımında sık yapılan hatalar nelerdir?
- Gayrimenkul değer tespiti nasıl yapılır?
Hayır, tüm paydaşların müşterek karar vermesi veya mahkeme kararı ile ortaklık sona erdirilebilir.
Diğer paydaşların rıza göstermemesi halinde, mahkemenin kararı belirleyici olur ve zorunlu satış yoluna gidilebilir.
Yabancıların paydaş olduğu durumlarda da Türkiye’deki hukuki düzenlemeler geçerliliğini korur ve bu kişiler de davalı veya davacı olabilir.
Eksik bilirkişi incelemesi veya yanlış tapu kayıtları, dava sürecinde sorunlara yol açabilir.
Bilirkişi tarafından yapılan incelemeler sonucunda taşınmazın değeri belirlenir.
Sonuç ve Yorum
Ortaklığın giderilmesi davası, paylaşım anlaşmazlıklarını çözmek için oldukça etkili bir yöntemdir. Ancak sürece hazırlanmak ve hukuki destek almak, tarafların hak kaybı yaşamaması açısından büyük önem taşır. İçeriğin amacı; davanın doğası, tarafların hakları ve dikkat edilmesi gereken prosedürler hakkında bilgi vererek, okuyucuya rehberlik etmektir.